Lắm khi những dòng liên tưởng của một người về một người trước khi một tai biến xảy ra, rồi sự việc quả nhiên xảy ra thì nó làm cho ta coi đó như một thứ điềm báo chẳng lành! Khoảng giữa tháng Tư Dương Lịch vừa qua, một buổi sáng vào sở làm, tự dưng tự lành tôi gửi một cái e-mail ngắn gọn cho ông Anh Ngọc bên Virginia để hỏi thăm sức khỏe của hai vợ chồng, và nhân đãy thêm vào câu: “Hôm anh chị về Cali, cái CD những bài hát tôi nhờ anh chuyển cho anh Nhật Bằng, hẳn anh đã chuyển giúp từ lâu? Anh cho tôi gửi lời ân cần thăm hỏi anh Nhật Bằng; có tin gì lạ bên đó xin anh cho biết!”

Hôm tuần rồi, khi cùng Bích Huyền thực hiện buổi thu đầu tiên cho chương trình “Câu chuyện Văn Học Nghệ Thuật” ở Đài  “Radio Bolsa” thì cũng tự dưng tự lành, trong ngần ấy nhạc sĩ thuộc lứa bẩy mươi đổ lên, tôi nhắc một lô một lốc các bài hát của Nhật Bằng!

Sáng hôm 05/05/04, vào đến sở làm, tôi nhận đuợc cái e-mail của ông Anh Ngọc. Nội dung:” Cảm ơn anh, gia đình chúng tôi vẫn khoẻ, nhưng hai vợ chồng phải “babysit” thằng cháu ngoại nên bận bịu cả ngày, không trả lời anh ngay đuợc! Hôm nay có tin hơi buồn để anh biết là anh Nhật Bằng vừa bị “stroke”, đưa vào bệnh viện nhưng hơi trễ; Bác Sĩ đang hỏi ý kiến gia đình xem có nên tiếp tục để máy dưỡng khí hay không. Có tin gì mới tụi này sẽ báo cho anh ngay!” Tôi nhìn đăm đăm mấy chữ “Bác Sĩ đang hỏi ý kiến gia đình xem có nên tiếp tục để máy dưỡng khí hay không”! Thế thì còn gì là tính mệnh của anh Nhật Bằng nữa?, tôi tự nhủ như thế và lẩm bẩm trong miệng: “Tin thế này mà ông ấy bảo là “hơi buồn “! Nhưng cũng sực nhớ ngay ra rằng đãy là cách nhìn của một người còn là đàn anh của  anh Nhật Bằng. Khi người ta đã qua cái ngưỡng cửa của lứa tuổi bẩy mươi rồi thì, lạy Giời, và nhất là với những tâm hồn còn nặng chất Á Đông, cánh cửa mở ra cõi  “vĩnh viễn” xem ra không còn trông nặng nề, đe dọa như khi ta còn son trẻ!

Chiều đến, ông Anh Ngọc gọi điện thoại cho tôi ở nhà. Ông mở đầu (những phần trong ngoặc đơn giữa các mẩu đối thoại là do tôi  thêm vào):

– Sáng nay tôi vào nhà thương thăm anh Nhật Bằng. Xem ra không còn hy vọng gì nữa!
Tôi hỏi:
– Nhưng mấy hôm nay thì có triệu chứng gì báo trước như thế hay không?
– Hôm qua anh ấy còn đi chơi với chị ấy. Tối đến lái xe về nhà bình thường. Đến chín giờ tối chị ấy gọi anh ấy ra ăn cơm. Anh đứng dậy đi vài bước thì  chợt ngã, đập đầu xuống sàn gỗ, bị gãy hai ngón tay, có lẽ do chống tay xuống mặt sàn. Và anh bị “coma” luôn. Đưa đến nhà thương Herndon, nhà thương không có đủ phương tiện cấp cứu nên cho kêu trực thăng đưa đến “Fairfax Hospital”. Anh không hề tỉnh lại!
– Bãt ngờ đến thế là cùng!
– Anh ấy hẹn tôi đến tối ngày mai, thứ Sáu, (7 tháng 5), đến tôi chơi và nhờ tôi ghi âm vào CD cho anh bài “Sầu chinh phu”, sáng tác chung với Hoàng Giác, do Mai Hương hát. Tôi đang tính ở nhà hôm nay, (6 tháng 5), để thâu bài hát đó cho anh ấy, kịp cho ngày mai. Thật là bất ngờ và buồn!

Hai anh em còn trao đổi thêm vài câu nữa, thế nhưng tâm trí tôi lúc đó đã bắt đầu lơ đãng. Ông Anh Ngọc hẹn có chuyển biến gì khác sẽ báo cho tôi biết.

Xế trưa thứ Sáu, ngồi ở phòng thu của Đài “Radio Bolsa”, có cả Minh Phượng, tôi bàn với Bích Huyền về tình trạng của anh Nhật Bằng. Tôi có ý kiến là tình hình này, e rằng buổi phát thanh cho kỳ tới đây sẽ đề cập đến một cái tin buồn khó tránh về anh Nhật Bằng. Bích Huyền cũng nhận thấy như thế, tuy cả hai anh em vẫn tiến hành thu theo như nội dung chương trình đã chuẩn bị sẵn. Tuy cùng mường tượng đuợc chuyện chẳng lành sẽ xảy ra, thế nhưng chả ai thực lòng muốn đả động đến một việc mà không ai muốn là sẽ xảy ra tuy khách quan của sự việc có rõ ràng đến mấy. Đến một độ tuổi nào đãy, đuợc chứng kiến tận mắt những cái bình thường cũng như những điều lạ trong cuộc sống, người ta  vẫn lơ mơ nghĩ rằng những phép lạ hay mầu nhiệm trên cõi đời này tuy hoạ hoằn nhưng vẫn có đấy!

Chiều đến, lái xe quay về nhà trên một chặng đuờng khoảng 50 “miles”, điện thoại reo! Đầu giây đàng kia là ông Anh Ngọc! Tôi biết ngay là có chuyện! Ông nói ngay:
– Anh Nhật Bằng đã ra đi lúc 08g30 chiều, giờ bên này!
Tôi nói:
-Tức là 05g30, giờ bên tôi!
-Vâng! Chị ấy vẫn cố gắng duy trì hệ thống “life support” để  con trai, cháu Nhật Hào, từ Việt Nam còn kịp qua để nhìn mặt Bố lần cuối, nhưng không kịp! Anh vui lòng báo cho các anh Nghiêm Phú Phi, Vũ Quang Ninh cũng như những anh khác biết tin này!
Ta sẽ nói chuyện với nhau sau!

Tôi gọi điện thoại cho anh Nghiêm Phú Phi. Một giọng phụ nữ trả lời ở đầu dây; tôi nói tôi muốn nói chuyện với anh NP Phi thì cùng lúc có tiếng ở đầu dây đàng kia: ” Dạ, tôi Nghiêm Phú Phi đây”. Tôi nói: “Anh Nghiêm Phú Phi ơi, Thanh Trang đây! Ông Anh Ngọc ông ấy vừa báo tin là anh Nhật Bằng mất lúc 08g30 chiều nay, giờ bên đó”.
Anh phản ứng có phần bỡ ngỡ! Hai bên trao đổi thêm một đôi câu ngắn gọn và tôi xin phép cúp máy vì người nhà bên tôi nói là có điện thoại ở Công Ty nơi tôi làm việc  gọi! Lát sau tôi gọi điện thoại  cho VQ Ninh ở “Little Saigon Radio”, cô nhân viên nào đó nói là “Bác Ninh vừa mới về”. Gọi số ở nhà thì chuông reo nhưng không ai bốc máy ! Ông ấy hẳn còn “lênh đênh” trên xa lộ!

Âm nhạc phương Tây có mấy thể loại như “Serenade” (“Mộ Khúc”) hay “Nocturne” (“Dạ Khúc”) mà ta vẫn thường có dịp nghe! Có một thể loại khác ít mấy ai có dịp nghe vì nó không vui vẻ gì cho lắm, gọi là “Elegie” mà bản nổi tiếng nhất là của Jean Massenet!
Bên các nước Âu Châu thời xưa, mỗi lần có người qua đời thì đêm đến bà con họ hàng, bạn bè thân thiết kéo đến nhà người quá vãng, ngồi rủ rỉ chuyện trò, tưởng niệm. Thể nhạc “Elegie” người ta viết là  với cái tinh thần truy điệu, tưởng niệm như thế!
Bên ta thì đại để cũng tương tự. Nhưng phần lớn là khi còn cùng nhau ở làng quê! Ra đến chốn thị thành đông đúc chật chội thì cái không khí tĩnh lặng để có thể tưởng niệm đến nhau cũng khó mà làm cho đuợc! Nay, ở cái đãt Mỹ này, bạn bè có thân nhau đến mấy thì thường khi cũng sống cách nhau cả nghìn dặm, theo nghĩa đen! Nhưng không phải vì thế mà người ta không “ngồi lại với nhau” ở hai đầu dây diện thoại khi xảy ra những chuyện mất mát trong cuộc sống!

Sáng thứ Bày 08/05 tôi với ông Anh Ngọc lại mỗi người một đầu dây điện thoại! Ông mở đầu:
– Tôi vẫn còn bàng hoàng về sự ra đi của anh Nhật Bằng!
– Dễ hiểu, bởi hai anh sống gần với nhau; đang giữa cái bình thường trong sinh hoạt hàng ngày  của nhau mà mỗi bên đều có thể tiếp cận, rồi đùng một cái có những việc bất tường như thế, anh bàng hoàng là phải!
– Một nửa thế kỷ quen biết nhau, cùng hoạt động văn nghệ, biết bao kỷ niệm để có thể kể cho anh nghe! Đúng như xưa giờ anh vẫn nhận xét, ngoài tài năng, anh Nhật Bằng còn là một con người có tư cách và đức độ. Suốt thời gian dài quen biết anh ấy, tôi chưa hề thấy anh nổi giận một lần nào, và chưa hề làm mất lòng bất cứ một ai ! Anh đúng là một người hiền!
– Theo cái nghĩa “hiền nhân” cổ kính của thời xưa?
– Vâng, theo cái nghĩa “hiền nhân”!
– Xưa tôi chỉ có dịp tiếp xúc với anh ấy vào những dịp ngắn ngủi gặp nhau ở Đài Sài Gòn hay Quân Đội, rồi theo công việc tôi lại lên Đà Lạt, nhưng anh làm việc sát sườn với anh ấy năm này qua năm nọ, anh thấy anh Nhật Bằng anh ấy đắc ý với những bài nào nhất của mình?
– Bài “Đợi chờ”, sáng tác chung vớI Phạm Đình Chương, và thường đem bài hát ấy, do tôi hát, phát lên cho bạn bè cùng nghe. Thời gian gần đây anh có than phiền riêng với tôi là trong một buổi trình diễn ở Nam Cali, một nhạc sĩ đàn anh rất có tên tuổi đã đứng ra nhận bài ấy là của mình!
– Đàn anh có tên tuổi thì hẳn cũng đã lắm tuổi đời chồng chất nên đâm ra lẫn mà nhận sảng như vậy chăng?
– Riêng tôi thì tôi thích nhất những bài như “Đợi chờ”, “Anh về một mùa trăng”, “Sau lũy tre xanh “!
– Tôi thich những bài như “Bóng quê xưa”, “Sau lũy tre xanh”, “Thu ly hương”, chung với Đan Thọ,  . . . Bao giờ cũng có cái gì đãy buồn buồn nhưng thật dịu dàng và man mác!
– Từ ngày qua đây tôi lại có cái may mắn sống cùng một Tiểu Bang với anh ấy, và thường gặp nhau, những lúc đánh bài giải trí hoặc những ngày thứ Năm hàng tuần tại nhà anh Nguyễn Túc, nhạc sĩ, cũng là bạn thâm niên từ thời gian hoạt động tại Đài Phát Thanh Hà Nội. Mỗi ngày thứ Năm hàng tuần, anh Nguyễn Túc nấu sẵn một nồi phở, chúng tôi đến đó gặp nhau, kể cả anh Văn Phụng khi còn sống. Ngoài chúng tôi còn có các bạn yêu văn nghệ trong  vùng. Vì anh Nguyễn Túc sống độc thân nên mỗi người ăn phở phải tự làm lấy bát phở của mình, ăn xong phải thu dọn và rửa bát rửa đũa lấy! Chúng tôi đặt tên cho cái nhóm ấy là “Club du Jeudi”.
– Giờ thì chỉ còn hai thành viên sáng lập! Và ban Tam Ca “Do-Si-La” thì nay cũng chỉ còn .. Ai là ai nhỉ?
– Văn Phụng là “Si”, Nhật Bằng là “La”, “Do” là tôi!
– Các anh chọn tên cho ban “Tam Ca” từ thời đầu thập niên 60 nhưng sao lại chọn ba nốt cắc cớ như thế?  “Do-Si-La” rõ ràng là “accord dissonant” ; giá như chọn theo “accord parfait” Do-Mi-Sol” thì có phải là giờ này không chừng vẫn còn đủ bộ?

Tôi nói đùa cho đỡ buồn nhưng giọng ông Anh Ngọc vần trầm trầm:
-Vâng! Sau Văn Phụng đến anh Nhật Bằng. Trong số những người lớn tuổi chỉ còn tôi với anh Nguyễn Túc. Chỉ có điều an ủi là anh Nhật Bằng đã ra đi êm ái, không đau đớn một chút nào. Có thể nói là anh “ra đi như về”! Tôi sẽ có mặt để tiễn anh ấy đến nơi yên nghỉ cuối cùng. Nếu muốn, anh viết một bài về anh ấy, và tôi sẽ nhân danh anh, đọc bài ấy trong buổi tang lễ.
– Tôi vì công việc và tình trạng sức khoẻ của Ba tôi như anh biết, nên dù muốn lắm nhưng không thể qua đưa tiễn anh Nhật Bằng đuợc, nhưng chắc chắn tôi sẽ viết những dòng tiễn đưa và xin anh đọc thay tôi trong dịp tang.

rưa đến, tôi gọi điện thoại cho ông Nguyễn Hiền. Một giọng phụ nữ trong trẻo trả lời ở đầu dây. Tôi hỏi:
-Thưa, chị Nguyễn Hiền đãy ạ?
– Dạ thưa không, cháu là con gái…
– A ! Cháu nào đãy?
– Dạ, cháu là Hà!
– Chú Thanh Trang đây cháu, Bố có nhà không đãy?
– Thưa chú, bố cháu vừa mới lái xe đi đâu ấy!
– Bố về, cháu nói giúp là có chú gọi, và có gì thì lát nữa chú gọi lại!
– Dạ !

Không đầy nửa tiếng sau, điện thoại reo! Giọng trầm trầm quen thuộc của ông Nguyễn Hiền vang lên nơi đầu dây! Tôi nói:
– Anh đi đâu mà về mau thế?
– Ừ, ra đầu ngõ có tí việc !
– Em gọi anh về vụ anh Nhật Bằng …
– Biết rồi! Nhật Ngân đang liên lạc với các bạn bè văn nghệ khác để thứ Ba đi Virginia.
– Em mấy năm nay cứ ngong ngóng để có dịp đi Virginia thăm mấy bực đàn anh bên đó như anh Văn Phụng, anh Nhật Bằng. Rốt cuộc thì  cả hai anh ấy bây giờ đều rủ nhau đi hết, nghĩ mà nản!
– Nhưng mấy tháng trước đây thì hai vợ chồng Nhật Bằng chẳng qua Cali và cùng họp mặt với đông đảo bạn bè ở nhà Nghiêm Phú Phi là gì?
– Vâng, em biết, thế nhưng từ chỗ em ở xuống nhà anh Phi đã trên 50 “miles”, mà kỳ đó thì em cũng lại đang có việc ở miệt Bắc Cali! Nãy em gọi cho anh là để chuyện vãn với anh về anh Nhật Bằng!
– Tôi với Nhật Bằng thì nhiều kỷ niệm lắm!
– Bởi thế em mới muốn chuyện trò với anh về anh ấy!
– Nhật Bằng là một người hiền lành, nhũn nhặn, khiêm tốn!
– Xưa, Anh quen thân với anh Nhật Bằng như thế nào?
– Ấy là hồi 1950, khi Nhật Bằng cùng với cánh Vũ Huyến, Đoàn Chuẩn kéo nhau “về Thành”. Lúc ấy tôi đang dạy ở trường Việt Nữ, đuờng Phạm Phú Tứ tại Hà Nội. Tôi kéo Nhật Bằng về đó cùng dạy học. Ngày đó tôi còn làm trưởng ban nhạc ở khách sạn “Hotel de Paris”. Năm đó có cái “Đại Hội Phụ Nữ Tương Tế” đuợc tổ chức tại Nhà Hát Lớn. Tôi đem cả ban nhạc của “Hotel de Paris” đến đãy trình diễn. Tôi kéo theo Nhật Bằng, và anh ấy lên hát bài gì đãy có những câu như “Con mèo mà trèo cây cau “, cũng như bài “Con vỏi con voi ..” và thính giả rất tán thưởng.
– Tức  là mấy bài của Nguyễn Xuân Khoát?
– Ừ!
– Anh nhắc đến năm 50 khi các vị ấy “trở về Thành”, nhưng quê quán anh Nhật Bằng hẳn không phải ở Hà Nội?
– Đúng! Sanh ở Hà Nội nhưng  quê nội của Nhật Bằng ở Thanh Hoá! Chú có biết Nhật Bằng là hậu duệ của Thượng Tướng Trần Nhật Duật đời nhà Trần hay không?
– Em không biết!
– A! Còn Ông Nội xưa là Quan Án Sát Trần Nhật Tình ở Thanh Hóa!  Bố là Cụ “Tham” Hạc!
– Có dạo ở Sài Gòn em đọc báo thấy có bài nói rằng cái Ban “Hạc Thành” gồm bốn anh em Nhật Bằng, Nhật Phượng,Thể Tần, Hồng Hảo là có liên quan đến tên thân phụ của bốn người.
– Không phải! Như đã nói, quê Nội của Nhật Bằng ở Thanh Hóa, và ở Thanh Hóa có cái thành cổ gọi là “Hạc Thành “!
– Ra thế!
– Sau 54, cùng nhau di cư vào Nam thì Nhật Bằng theo ban nhạc của Đệ Tam Quân Khu (chính quyền Quốc Gia) vào đóng ở Nha Trang. Đan Thọ, Hùng Lân, Văn Phụng cùng thuộc đệ Tam Quân Khu, tuy Hùng Lân và Văn Phụng đều thuộc Phòng Năm. Tôi ở Sài Gòn tìm cách kéo các vị ấy về hết. Ngọc Bích, Anh Ngọc, Vũ Huyến thì lúc đó đã làm việc bên Đài Phát Thanh Quân Đội rồi!
– Tức là vào cái thời kỳ mà Đài Quân Đội còn trong tay của Tướng Nguyễn Văn Hinh và Đài hàng ngày vẫn ra rả đả kích tân Thủ Tuớng Ngô Đình Diệm?
– Đúng đãy!
– Ôi ! Chuyện các anh hồi ấy thì em làm sao mà biết đuợc! Ngày ấy em đang còn học ở cái trường Chasseloup bên hông của Dinh Norodom!
– (Cười !)
– Hồi còn học ở Luật cùng với anh, những lúc ghé Đài rủ anh cà phê cà pháo nơi cái tiệm chênh chếch phía trước Đài trên đuờng Phan Đình Phùng thì em có dịp gặp anh Nhật Bằng lần đầu tiên, và lúc nào anh ấy cũng rất ít nói. Thoạt đầu em nghĩ có lẽ em còn là “người lạ” cho nên anh ấy dè dặt, hoá ra sau này biết thêm thì tính anh ấy là như thế. Ông Anh Ngọc ông ấy nói là anh Nhật Bằng chỉ “nói nhiều” với bạn bè trong chốn thân tình khi đụng đến âm nhạc!
– Đúng thế! Mà chú thấy không: qua Mỹ từ bấy đến nay mà Nhật Bằng vẫn chưa từng làm cái CD nào gồm những bài hát của mình!
– Anh thích bài nào nhất của anh Nhật Bằng?
– Bài “Đợi chờ” và bài “Thuyền trăng “!
– Có lý do gì đặc biệt chăng?
– Bài “Thuyền trăng” về mặt “idee cũng như structure musicale” có những nét rất đặc sắc!
– Em thì em thích bài “Sau lũy tre xanh” và “Thu ly hương”, viết chung với Đan Thọ.
– Tôi có mấy bài viết chung với Nhật Bằng …
-“Ngày tươi sáng” và “Về đây anh”?
– Đúng rồi!
– Hai bài, ai viết phần nào?
– “Ngày tươi sáng”, tôi viết nhạc, Nhật Bằng viết lời; còn “Về đây anh” thì cả hai cùng viết chung cả nhạc lẫn lời.

Đến đãy thì chuông điện thoại từ Công Ty của tôi lại reo inh ỏi! Tôi xin phép cúp máy!
Khoảng hai mưoi phút sau, điện thoại lại reo! Tưởng lại người bên Công Ty nó gọi, hoá ra vẫn giọng ông Nguyễn Hiền:
– Này! Toa còn nhớ phần lời của bài “Ngày tươi sáng ” không nhỉ?
– (Tôi hát trong máy: “Bình minh vừa lên , tiếng chim reo vang trên cành ..”)
– Nó đãy!
– Bài của anh mà sao anh lại đi hỏi em?
– A, thì lâu ngày, đến chính lời mình viết ra còn quên, huống hồ là bài ấy Nhât Bằng viết lời!
– Anh để lúc nào trong ngày em ngồi làm tí hồi tưởng rồi em sẽ chép và email cho anh!
– Chú cứ gửi thẳng đến cho anh! Anh không xài e-mail. Tụi nhỏ trong nhà chúng nó xài email. Mình thuộc phe “người xưa “! Càng giản dị càng tốt!
– Anh tính làm gì với bài hát vậy?
– Hôm nào ra cái “Tuyển Tập” khác thì đưa nó vào!

Cho đến hôm nay, Chủ Nhật 09/05, thì tôi cũng đã chuyện trò với một số bạn bè khác, cùng lứa và  phần lớn là vong niên, trong làng văn nghệ, để cùng nhau hồi tưởng về anh Nhật Bằng! Nhưng xem lại “khối  lượng” nội dung chuyện trò với nhau thì tôi thấy rằng nếu cứ thế mà kể  lại thì có lẽ cũng thành một tập sách nho nhỏ chứ không ít!

Trong cuộc sống của mỗi con người, có những cái mà sách sách nhà Phật gọi là những “cơ duyên” mà nếu như giải thích bằng hiện tượng ngãu nhiên thì cũng đuợc nếu như ta cho rằng cuộc đời của mỗi con người đều do muôn vàn cái “ngẫu nhiên” nối kết lại; tuy cứ theo lẽ của Toán Học và Vật Lý mà nói thì làm sao trăm ngàn vạn cái “véc-tơ” khác hướng, khác lực trong một không gian ba chiều (cộng thêm “thời gian ” nữa là bốn) lại có thể tạo thành một cái hướng nhất định nào đãy, cho dù có vẻ như quanh co đến mấy?
Năm mười một mười hai tuổi thì lần đầu tiên tôi đi xem xi-nê, nghe ông Anh Ngọc hát bài “Tình Ca” của Phạm Duy trong phần “Phụ diễnTân Nhạc” ở rạp “Thanh Bình” chỗ gần chợ Thái Bình ở Saigon! Năm tôi lên mười bốn mười lăm tuổi, tôi học đàn, và những bài tôi thường tự mình chọn và đàn đi đàn lại, ngoài những bản của các tác giả có tiếng khác, là: “Sau lũy tre xanh”, “Bóng quê xưa”, “Một chiều thu”. Đều là những bài hát của Nhật Bằng; tuy bài “Một chiều thu” thì tên tác giả có đày đủ cả họ, tức là “Trần Nhật Bằng”! Năm tôi trên hai mươi một chút thì những bài hát đầu tay của tôi là do Anh Ngọc hát (ngày đó chưa hề quen biết ông) và phần hoà âm không do ai khác hơn là Nhật Bằng soạn! Tôi chả học nhạc với anh Nhật Bằng ,hay Đoàn Chuẩn, Hoàng Giác,  v.v. bao giờ. Thế nhưng tôi biết chắc là không có các bậc đàn chú, đàn anh như thế thì nét nhạc tôi soạn cho những bài hát của mình đã ngả sang một hướng khác! Theo định nghiã thì người nghệ sĩ là người biết yêu cái đẹp và tạo nên cái đẹp về mặt Văn Hoá. Một trong những cái đẹp đẽ nhất nơi mỗi con người, biểu hiện mức độ “văn hoá” nơi mỗi con người, theo chỗ tôi nghĩ, phải là lòng biết ơn đối với những ai giúp mình góp phần làm cho cuộc đời tốt đẹp thêm lên!

Lần cuối cùng tôi gặp lại anh Nhật Bằng thì, lạy Giời, đã cách đây  ba mươi mốt năm! Năm 73, tôi du học ở Hoa Kỳ về, và người ta mời tôi đến chưong trình “Thanh Lan”(thì phải ?) bên Đài Quân Đội. Hôm ấy có mặt anh Nhật Bằng ở đấy, và anh xử dụng cây dương cầm. Mai Hương hỏi tôi có bài hát gì mới, tôi quay trở ra xe lấy bài “Lời xa vắng” viết ở Hoa Kỳ cách đó hơn một năm. Có mỗi một bản duy nhất! Ôi cái thời mà những Nghệ Sĩ Tân Nhạc (tôi chủ ý viết bằng chữ hoa) quả là những con người cao “tay nghề “! Bài hát theo âm giai “Đô thứ”, phần đầu có ba “bemols”, phần cuối chuyển qua “Đô truởng “! Mai Hương cầm bài hát và hát ngay tức thì trước micro! Hôm dó là thu “live”! Tô Kiều Ngân giới thiệu chương trình và phòng vấn. Đặng Hiền (thì phải ?) kéo violon chính, ngoài ban nhạc. Tôi đứng bên cạnh anh Nhật Bằng khi Mai Hương hát và nhắc khẽ những đoạn chuyển hợp âm vì anh hoàn toàn không có bản nhạc trước mắt! Nhớ đến mà còn thấy có cái gì đãy như “trò đùa” trong một buổi phát thanh đi khắp nơi, nhưng từ đầu đến cuối không vấp váp bất cứ một “nốt” nào! Ôi! Cái thời của những Nghệ Sĩ thứ thiệt! (Không có nghiã là thời nay không có, nhưng chắc chắn là kết hợp đầy đủ cả người hát lẫn người đàn và làm đuợc cái kiểu như vừa kể thì tôi không tin là hiện giờ có đuợc như thế !)

Đấy là lần cuối cùng tôi gặp lại anh Nhật Bằng! Liền sau đãy tôi trở lên Dalat tiếp tục công việc giảng dạy bên Viện Đại Học Dalat và cả bên Trường Võ Bị Quốc Gia, rồi cũng chỉ ít lâu sau thì mất nước, xẻ đàn tan nghé!  Ngày tôi trở lại Hoa Kỳ thì anh Nhật Bằng và gia đình ở bên bờ biển Đông, tôi cùng gia đình ở bên bờ biển Tây!

“Rồi ngày mai, người đi theo bóng thời gian
Và trần thế bao người luyến tiếc sầu thương
Dư âm tiếng đàn còn vang trong muôn tấm lòng
Theo bao lời hát, sẽ không bao giờ phai tàn!”

Tôi vừa chép lại câu cuối trong bài “Tình nghệ sĩ” của Nhật Bằng!
Nơi trần thế rồi ra còn có ai luyến tiếc sầu thương khi mất đi một người nghệ sĩ tài hoa và đức độ? Hẳn cũng phải có chứ nhỉ? Hôm kia tình cờ rảo một vòng trên các “websites” , tôi bắt gặp ở “dactrung.net” phần tiểu sử cùng một số các bài hát của Nhật Bằng trong đó. Tò mò để ý thì tôi thấy là bấy nay số lượt người vào đọc phần “Tiểu Sử Nhật Bằng” chỉ có khoảng hai trăm lượt, trong khi số lượt người vào xem một số bản nhạc của tác giả thì tương đối nhiều hơn!
Nhưng ngẫm cho kỹ thì “trong chốn trần thế” này có nhiều hay ít người tiếc thương một người nghệ sĩ  ta mất đi thì thực ra cũng chả thành vấn đề một khi mà tác giả những bài hát xưa giờ vẫn đuợc đông đảo quần chúng yêu thích, như bất kỳ một nghệ sĩ chân chính nào, chỉ muốn cho người ta mai hậu sẽ vẫn nhớ mãi đến cái hay cái đẹp mình để lại cho đời! Còn cái đẹp nơi lòng biết ơn của người đời thì đấy là phần của người đời!

Thanh Trang (Nam California, tháng 05-2004, cuối mùa Xuân)